Zorg en zorgverzekering in Nederland
Praktische gids over zorgverzekering, huisarts, eigen risico, zorgtoeslag, medicijnen en spoedzorg.
1. Zorgverzekering in Nederland
Wie in Nederland woont of werkt, moet in situaties die onder het Nederlandse stelsel vallen een basisverzekering hebben. De overheid bepaalt het basispakket. Een aanvullende verzekering is vrijwillig.
2. Basisverzekering en dekking
Het basispakket omvat onder meer huisartsenzorg, ziekenhuiszorg, veel voorgeschreven medicijnen en bepaalde specialistische zorg. De inhoud kan jaarlijks wijzigen.
| Zorg | Dekking | Let op |
|---|---|---|
| Huisarts | Ja | Een huisartsbezoek valt niet onder het verplichte eigen risico. |
| Ziekenhuis/specialist | Ja, afhankelijk van zorg | Eigen risico geldt meestal. |
| Medicijnen | Veel medicijnen | Eigen risico of eigen bijdrage kan gelden. |
| Fysiotherapie | Beperkt | Afhankelijk van leeftijd en aandoening. |
| Volwassenentandarts | Beperkt | Aanvullende verzekering kan relevant zijn. |
3. Eigen risico
Het verplichte eigen risico is in 2026 €385 voor volwassenen. Voor veel zorg uit het basispakket betaalt u eerst dit bedrag zelf. Huisartsenzorg is hiervan uitgezonderd, maar bepaalde onderzoeken en medicijnen kunnen wel onder het eigen risico vallen.
4. Huisarts
De huisarts is meestal het eerste aanspreekpunt bij niet-acute klachten. Het is verstandig om een huisarts in uw omgeving te zoeken.
- Een huisartsbezoek valt niet onder het verplichte eigen risico.
- Een verwijzing naar een specialist kan wel kosten veroorzaken die onder het eigen risico vallen.
- Buiten openingstijden kunt u bij urgente klachten de huisartsenpost bellen.
5. Spoed en 112
Bel 112 bij een acute noodsituatie of levensgevaar. Bij urgente maar niet-levensbedreigende klachten buiten openingstijden belt u de huisartsenpost.
6. Zorgtoeslag
Zorgtoeslag helpt bij de kosten van de Nederlandse zorgverzekering. De voorwaarden gaan onder meer over leeftijd, Nederlandse zorgverzekering, inkomen, vermogen en verblijfsstatus.
- U bent in het algemeen 18 jaar of ouder.
- U heeft een Nederlandse zorgverzekering.
- Uw inkomen en vermogen zijn niet te hoog.
- Uw verblijfsstatus voldoet indien u geen Nederlander bent.
Aanvragen kan via Mijn Toeslagen met DigiD. Geef wijzigingen die invloed hebben zo snel mogelijk door.
7. Medicijnen
Veel voorgeschreven medicijnen worden vergoed uit de basisverzekering. Eigen risico en soms een eigen bijdrage kunnen gelden. Vraag de apotheek wat u zelf moet betalen. In 2026 is de maximale wettelijke eigen bijdrage voor medicijnen €250.
8. Tandarts en fysiotherapie
Voor volwassenen is tandzorg beperkt opgenomen in de basisverzekering. Voor kinderen is de dekking voor bepaalde tandzorg ruimer. Fysiotherapie voor volwassenen wordt niet in alle situaties volledig uit de basisverzekering vergoed.
9. Overstappen of kiezen
- Vergelijk premie, eigen risico en gecontracteerde zorgverleners.
- Controleer of uw gewenste ziekenhuis of specialist gecontracteerd is.
- Bekijk of aanvullende verzekering echt nodig is.
- Controleer voorwaarden en deadlines bij overstappen.
10. Veelgestelde vragen
Is de basisverzekering verplicht?
Ja, voor mensen die onder het Nederlandse zorgverzekeringsstelsel vallen.
Betaal ik eigen risico bij de huisarts?
Niet voor het huisartsbezoek zelf; bepaalde onderzoeken en medicijnen kunnen wel onder het eigen risico vallen.
Hoe hoog is het eigen risico in 2026?
€385 verplicht voor volwassenen.